Máy bơm rò rỉ nước làm giảm áp suất, gây tốn điện và tiềm ẩn nguy cơ chập cháy nguy hiểm. Bài viết này Thành Thái Motor sẽ hướng dẫn bạn quy trình chi tiết, an toàn từng bước để kiểm tra và khắc phục triệt để sự cố. Việc tự thay gioăng cao su máy bơm nước tại nhà hoàn toàn có thể thực hiện được nếu bạn nắm rõ các nguyên tắc tháo lắp cơ bản dưới đây.
Dấu hiệu nhận biết gioăng cao su máy bơm nước bị rách
Nhận biết đúng sự cố giúp bạn không mất công tháo nhầm các bộ phận cơ khí khác. Dưới đây là 3 dấu hiệu rõ ràng nhất cho thấy bộ phận làm kín đã hỏng.
Nước rỉ ra liên tục từ phần cổ bơm hoặc trục động cơ
Đây là triệu chứng dễ nhận biết nhất khi bộ phận làm kín bị hỏng. Ngay cả khi máy đang hoạt động hay đã ngắt điện, bạn sẽ thấy nước liên tục rỉ thành giọt hoặc bắn tia nhỏ ra từ khe hở giữa buồng bơm và motor. Sự cố rò rỉ này nếu để kéo dài sẽ trực tiếp gây chập cháy cuộn dây điện bên trong rất nguy hiểm.
Máy bơm chạy bình thường nhưng không lên nước hoặc áp lực yếu
Gioăng hở làm buồng bơm lọt không khí từ ngoài vào, dẫn đến mất hoàn toàn áp suất chân không. Lúc này dù motor vẫn quay êm, cánh quạt vẫn chạy nhưng máy không thể hút được nước từ dưới sâu lên bồn. Trong vài trường hợp bị nhẹ hơn, nước vẫn xả ra vòi nhưng lưu lượng cùng áp lực dòng chảy thường rất yếu.
Có tiếng rít do ma sát khi trục quay bị khô nước bôi trơn
Khi phần phớt cao su bị rách, toàn bộ nước sẽ thoát hết ra ngoài làm cho buồng bơm cạn kiệt. Lúc này trục quay và cánh quạt phải cọ xát trực tiếp vào nhau sinh ra tiếng rít cơ khí rất chói tai. Nguyên nhân chính là do hệ thống đã hoàn toàn mất đi môi trường nước làm mát và bôi trơn tự nhiên.
Nước rỉ liên tục từ trục bơm có thể do phớt máy bơm xuống cấp
3 Nguyên nhân làm hỏng và chai cứng gioăng cao su
Hiểu rõ lý do hỏng hóc giúp bạn vận hành đúng cách, phòng tránh sự cố lặp lại ngay sau khi vừa thay thế phụ tùng mới.
Máy bơm chạy khô không có nước quá lâu làm sinh nhiệt chảy gioăng
Khi nguồn cấp bị cạn nước nhưng máy bơm không được ngắt điện kịp thời, lực ma sát tại trục quay sẽ sinh ra lượng nhiệt cực lớn. Việc vận hành mà hoàn toàn thiếu vắng dòng nước làm mát khiến nhiệt độ tăng vọt nhanh chóng. Hậu quả là bộ phận gioăng cao su bị nóng chảy, biến dạng và hỏng hóc ngay lập tức.
Nguồn nước có cặn bẩn, sỏi cát chui vào làm xước và mòn mép gioăng
Nếu hệ thống đường ống không lắp rọ lọc, máy sẽ hút cả sỏi cát cùng cặn bẩn vào sâu bên trong buồng bơm. Những hạt sạn cứng này dễ dàng bị kẹt chặt vào các kẽ trục. Khi máy quay ở tốc độ cao, chúng sẽ biến thành lớp giấy nhám cào rách mặt làm kín của phần cao su và phần đá nhanh chóng.
Hao mòn tự nhiên do cao su bị lão hóa, nứt nẻ sau nhiều năm sử dụng
Vật liệu cao su cho dù có khả năng chịu nước tốt đến đâu cũng mang tuổi thọ giới hạn nhất định. Trải qua khoảng hai đến ba năm làm việc liên tục dưới áp lực dòng chảy mạnh, bộ phận phớt cao su chắc chắn sẽ bị cứng lại. Lúc này chúng mất hoàn toàn độ đàn hồi chuẩn, dần dần bị nứt gãy ra.
Phớt cao su bị lão hóa và nứt nẻ sau thời gian dài sử dụng
Các bước tự thay gioăng cao su máy bơm nước tại nhà
Bạn cần chuẩn bị sẵn cờ lê, mỏ lết, tua vít, kìm mở phe và giấy nhám mịn. Hãy thực hiện tuần tự các bước dưới đây để thay thế an toàn.
Bước 1 – Ngắt điện, khóa van nước và tháo rời cụm đầu bơm: Bước đầu tiên là phải rút phích cắm hoặc gập cầu dao nhằm cắt nguồn cấp điện cho máy bơm. Tiếp theo bạn khóa chặt van cấp lẫn van xả nước. Sau đó hãy dùng cờ lê tháo bốn con bu lông giữ buồng bơm với thân motor rồi nhẹ nhàng gõ mỏ lết để tách đầu gang rời ra khỏi thân động cơ máy.
Bước 2 – Rút gioăng cũ, vệ sinh sạch sẽ: Đầu tiên tháo cánh quạt, dùng kìm rút phe gài rồi lấy trọn bộ gioăng cũ ra ngoài. Tiếp theo hãy dùng giấy nhám mịn chà sạch rỉ sét cùng cặn canxi bám dính trên bề mặt trục inox và bên trong hốc gắn phớt. Bề mặt trục chắc chắn phải thật nhẵn nhụi thì gioăng mới ráp vào mới kín tuyệt đối được.
Bước 3 – Đóng gioăng cao su mới và lắp lại phe gài: Hãy bôi lớp nước rửa chén mỏng lên trục tạo độ trơn. Đẩy đế đá vào hốc rồi ấn phần gioăng ôm sát cốt bơm. Cài lại phe chốt và gắn cánh quạt vào. Cuối cùng ráp nắp buồng bơm rồi siết bốn con ốc theo quy tắc bắt chéo góc nhằm giúp mặt bích ép vào thật đều, hoàn toàn không bị chênh lệch nhau.
Lắp gioăng cao su và siết nắp buồng bơm theo kiểu bắt chéo
Lưu ý để chọn mua đúng loại gioăng cao su lắp vừa máy
Việc mua sai kích cỡ sẽ khiến bạn không thể lắp ráp, hoặc lắp được nhưng nước vẫn xì ra ngay lần chạy thử đầu tiên.
Đo chính xác đường kính trục bơm (cốt) để mua đúng kích cỡ
Bạn cần dùng thước kẹp để đo thật chính xác đường kính phần trục cốt inox của máy. Các kích thước thông dụng thường là phi mười hai, phi mười bốn hoặc phi mười sáu. Phương án tốt nhất là cầm theo trọn bộ phớt cũ ra cửa hàng điện cơ để đối chiếu đúng đường kính trong và đường kính viền ngoài trước khi mua.
Chọn chất liệu gioăng chịu nhiệt nếu dùng cho bơm nước nóng
Nếu bạn dùng máy bơm nhằm tăng áp cho đường nước nóng từ bình năng lượng, bắt buộc phải mua đúng loại gioăng chịu được nhiệt độ cao. Chúng thường làm bằng chất liệu viton hoặc màng teflon. Các loại gioăng bơm nước lạnh bình thường sẽ nhanh chóng bị chảy nhão khi phải tiếp xúc với dòng nước từ tám mươi độ trở lên.
Lựa chọn gioăng chịu nhiệt cho hệ thống nước nóng năng lượng
Câu hỏi thường gặp
Bôi keo dán ống nhựa (keo PVC) vào viền gioăng để chống rỉ nước được không?
Tuyệt đối không. Keo PVC sẽ cứng lại, làm lệch bề mặt đá và kẹt lò xo, dẫn đến hở phớt. Ngoài ra, việc dùng keo chết sẽ khiến những lần bảo dưỡng tháo lắp sau này trở nên cực kỳ khó khăn.
Tại sao vặn ốc buồng bơm rất chặt tay nhưng nước vẫn rỉ ở khe hở?
Lỗi này thường không phải do phớt trục mà do ron O-ring giữa nắp buồng gang và thân motor bị rách hoặc xẹp. Chỉ cần thay ron mới hoặc bôi một lớp keo ron máy (keo xám bò) rồi siết lại ốc là được.
Mới thay gioăng chạy được vài ngày lại xì nước, nguyên nhân là gì?
Rất có thể cốt inox của bơm đã bị mòn rãnh sâu rỗ bề mặt do sử dụng quá lâu. Khi đó, mép gioăng cao su mới không thể ôm khít vào khoảng lõm này. Cần mang motor ra tiệm để thợ tiện đắp lại trục cốt.
Máy bơm hút giếng khoan (bơm hỏa tiễn) có dùng chung gioăng với bơm ly tâm dân dụng không?
Không. Bơm hỏa tiễn ngâm nước dùng phớt cơ khí nhiều lớp, chịu áp lực cao hơn bơm đặt nổi. Dù cùng chức năng làm kín, bạn vẫn phải mua đúng mã phớt dành cho bơm chìm.
Có cần phải mồi nước lại sau khi thay gioăng hoàn tất không?
Bắt buộc phải mồi nước. Khi tháo lắp buồng bơm, nước bên trong đã thoát hết và không khí lọt vào. Trước khi chạy thử, hãy mở ốc mồi và châm nước đầy buồng bơm để tránh chạy khan gây nóng và hỏng phớt.
Kết luận
Việc tự thay gioăng cao su máy bơm nước không quá phức tạp nếu bạn tuân thủ đúng quy trình tháo lắp. Yếu tố quyết định nằm ở khâu vệ sinh nhẵn trục cốt, mua đúng kích cỡ cùng chất liệu phớt chịu nhiệt. Thao tác siết ốc cân đối và mồi đầy nước trước khi chạy là bắt buộc. Thực hiện chuẩn xác các bước kỹ thuật này giúp thiết bị kín khít, phục hồi áp lực mạnh mẽ, ngăn chặn rò rỉ và đảm bảo motor bền bỉ.
